П.А. Ойуунускай аатынан судаарыстыбаннай литературнай музейга саха норуотун былыргытын үөрэппит, элбэх кинигэ ааптара Авксентий Ильич Эверстовы кытта көрсүһүү буолла. 

Авксентий Ильич Эверстов 1930 сыллаахха Кэбээйи улууһун Ньидьили нэһилиэгэр төрөөбүтэ. Авксентий Ильич идэтинэн саха тылын учуутала. Булуҥ, Үөһээ Дьааҥы, Мэҥэ Хаҥалас, Уус Алдан, Дьокуускай оскуолаларыгар дириэктэрдээбитэ, өр сылларга саха тылын ымпыгар-чымпыгар оҕолору үөрэтэн, «РСФСР үөрэҕириитин туйгуна» бочуоттаах аат иҥэриллибитэ.

Кини чинчийэр үлэтин сүрүн хайысхатынан саха омугун төрдүн-ууһун быһаарыы боппуруоһа буолар. Кыраайы үөрэтээччи өр сыллар усталарыгар чинчийбит үлэтэ «Айыы аймахтара, күн улуустара» диэн кинигэлэринэн 1996, 1998, 2004, 2011 сылларга тахсыбыта. 2005 сыллаахха «Байкал уу сахаларын таабырыннаах дьылҕалара» диэн дьон-сэргэ интэриэһин тардар үлэтэ бэчээттэммитэ. 2010 сылга Авксентий Ильич төрөөбүт дойдутун туһунан «Ньидьили былыргыта», «Былыргы сахалар суруктара-бичиктэрэ» диэн кинигэлэрэ күн сирин көрбүттэрэ.

 

Өбүгэ суругун чинчийии

 

Бу  тэрээһини көрсө Литературнай музейга «Саха төрдүн былыргы суругун-бичигин» экспозицията турда. Дьон-сэргэ бу ураты экспозицияны олус сэргээтилэр. Суругу-бичиги үөрэппит дьоммут, Саха сиригэр былыргы суруктар ханна көстүбүттэрин, ол туох суолталаахтарын тустарынан чинчийэргэ экспозиция инникитин да дьоһун суолталаах, дириҥ ис хоһоонноох буолуоҕа. Маны оҥорууга учуонайдар К. Доннер, М. Рясянен, П.А. Ойуунускай, Г.В. Ксенофонтов, С.Е. Малов, А.П. Окладников, В.Д. Запорожская, А.Н.Бернштам, И.И. Барашков, Н.К. Антонов, Е.С. Сидоров, А.И. Гоголев , Г.Г. Левин бары чинчийиилэрин дириҥник хасыһан, үөрэтэн, ураты болҕомтону ууран үлэлээтибит.

Ангелина КУЗЬМИНА,

филологическай наука кандидата